درجات ریسک پوسیدگی
بررسی ریسک پوسیدگی عبارت است از احتمال بروز پوسیدگیهای جدید در دهان بیمار و با پیشرفت ضایعات قدیمی به این شرط که تمام عوامل اتیولوژیک (مانند رژیم غذایی، زمان، سطح مستعد پوسیدگی و میزان پلاک) ثابت باقی بمانند. این ارزیابی اهمیت زیادی دارد چون میتواند به دندانپزشک در تصمیمگیری به ترمیم و یا تحت نظر قرار دادن دندان بیمار کمک زیادی کند. همچنین میتواند زمان معاینات دورهای را تعیین نماید. بر همین اساس بیماران به سه دسته با ریسک بالا، متوسط و پایین تقسیم میشوند. توجه به این امر اهمیت زیادی دارد که درجه ریسک بیماران در طول زندگی ممکن است تغییر نماید. به عنوان مثال با تغییر رژیم غذایی ریسک پوسیدگی در بیماران تغییر می کند.
(مانند دانشجویانی که با ترک خانه رژیم غذایی شان تغییر میکند، همچنین بیماران مسن پس از رادیوتراپی و با خوردن آب نبات در بیمارانی که میخواهند سیگار را ترک کنند و عاملی را جایگزین آن نمایند).
تعیین ریسک
فاکتورهای زیر در نوع پوسیدگی افراد مختلف تأثیر میگذارند:
۱-رژیم غذایی بیمار: به خصوص اگر حاوی مقادیر بالای هیدرات کربنهای قابل تخمیر باشد (عوامل پوسیدگی زا).
۲-دفعات مصرف کردن کربوهیدرات های قابل تخمیر.
۳-وجود باکتریهای پوسیدگیزا و تعداد آنها در پلاک دندانی به خصوص لاکتوباسیل و استریتوککمیوتانس.
۴-بزاق: میزان ترشح (حجم) و قابلیت خنثی کنندگی (کیفیت) آن.
۵-وضعیت اجتماعی-اقتصادی و تاریخچه اجتماعی: پوسیدگی دندانی تحت تأثیر مستقیم فقر اقتصادی قرار دارد و هرچه بیمار از لحاظ اقتصادی در سطح پایینتری باشد احتمال بروز پوسیدگی بیشتر است.
۶-سابقه پوسیدگی: معمولاً با تعداد دندانهای ترمیم شده مشخص میشود. البته ممکن است تعداد بالای پرکردگی نشانه تمایل دندانپزشک قبلی به ترمیم هرنوع پوسیدگی حتی اولیه و یا متوقف نیز باشد. از علائم دیگر میتوان به تعداد دندانهای کشیده شده بیمار اشاره کرد. البته منظور دندانهایی است که به دلیل پوسیدگی کشیده شدهاند. نه اینکه به علت ارتودنسی خارج شده باشند.
۷-پوسیدگی فعلی: به عنوان مثال تعداد لکههای سفید و حفرات ایجاد شده در سطح دندان میتواند نشان دهنده پوسیدگیهای دهان بیمار باشد.
۸-روند مراجعه به دندانپزشک: مسلماً بیماری که به طور مرتب برای معاینات به دندانپزشک مراجعه میکند، ریسک پایینتری جهت ابتلا به پوسیدگی دارد تا افرادی که فقط به هنگام درد به مطب مراجعه مینمایند.
۹-استفاده از فلوراید و کلرهگزیدین.
۱۰-بیماریهای سیستمیک مرتبط با دهان و دندان.
