اندازه فیلرها
/در مقالات تخصصیامروزه ذرات فیلرهای موجود در کامپازیتهای دندانی قطری حدود ۰/۰۰۵ تا ۰/۱ میکرون دارند و در این دامنه به شکل زیر تقسیم میشوند:
-کامپازیتهای میکروفیلم: قطر فیلرها در آنها حدود ۰/۰۱ تا ۰/۱میکرون است (اغلب ۰/۰۲ تا ۰/۰۴ میکرون). در این کامپازیتها به دلیل کوچک بودن ذرات نمیتوان مقدار فیلر را خیلی افزایش داد چرا که با افزایش مقدار فیلرها سطح تماس آنها با ماتریکس آلی بالا رفته، سیّالیت کامپازیت کم خواهد شد که این مورد همانطور که گفته شد در کاربرد آن مشکلساز خواهد شد.بنابراین به دلیل کمتر بودن مقدار فیلر در این نوع کامپازیتها (حدود ۵۰-۴۰ درصد حجمی) کیفیت مکانیکی کاهش مییابد. مثلاً سایش در آنها بیشتر و استحکام کمتر میشود و در دندانهای خلفی و جاهایی که نیروهای زیادی به آنها وارد میشود کاربرد چندانی ندارند.اما آنچه از نظر کاربرد کلینیکی در مورد این کامپازیتها مزیت است، قابلیت پالیشپذیری بسیار بالای آنها است که کاربرد آنها را در دندانهای قدامی بیشتر میکند به خصوص در سمت باکال و به عنوان لایهٔ نهایی (بیرونی) ترمیم که زیبایی اهمیت بسیاری دارد.
کامپازیتهای نانوفیل: قطر فیلرها در آنها ۰/۰۰۵تا ۰/۰۱ میکرون است. در این نوع کامپوزیتها ذرات فیلر به قدری کوچک هستند که میتوانند بین زنجیرههای تشکیل دهندهٔ ماتریکس پلیمری قرار گرفته، درصد بالایی از کامپازیت را بدون تأثیر بر سیّالیت آن تشکیل دهند. از طرف دیگر کوچکی این ذرات موجب میشود نور در این کامپازیتها کمتر دچار پراکنش و جذب شود.به همین دلایل کاربرد کلینیکی آنها در دندانهای خلفی (با وجود درصد بالای فیلر و خصوصیات مکانیکی مناسب)کارآمدتر است، ولی در دندانهای قدامی( با وجود پالیشپذیری خوب این کامپازیتها)، به دلیل عبور بیشتر نور از آنها و حالت لوسنت و تمایل رنگشان به خاکستری کاربرد محدودتری دارند.
– کامپازیتهای هیبرید: برای ساخت کامپازیتی که خصوصیات ظاهری و مکانیکی بهتری داشته باشد و بتوان آن را هم در دندانهای قدامی و هم در دندانهای خلفی به کار برد، کامپازیتهای هیبرید ابداع شدند که در آنها فیلرهایی با اندازههای مختلف وجود دارد. در این کامپازیتها نیز بر اساس اندازهٔ ذرات بزرگتر که نقش اصلی را ایفا میکنند، طبقهبندی صورت میگیرد، مثل کامپازیت هیبرید مینی فیل با اندازهٔ ذرات ۰/۱تا۰/۰۱ میکرون.ذرات کوچکتر در این نوع کامپازیتها نقش فرعی دارند و منجر به بهبود خصوصیات آنها میشوند. با وجودی که خصوصیات فیزیکی و مکانیکی کامپازیتهای هیبرید در کل مناسب میباشند،ولی به هر حال بسته به مقدار فیلرها با اندازههای مختلف در هر کدام از کامپازیتهای هایبرید این خصوصیات میتوانند تغییر کنند.
به عنوان مثال کارخانهٔ 3M دو نوع کامپازیت با نامهای Z100 و Z250 ارائه کرده است که به اصطلاح Universal بوده و هم در دندانهای قدامی و هم در دندانهای خلفی کاربرد داشته و استفاده میشوند.در بعضی از این کامپازیتها فیلرهایی از جنس کامپازیت از پیش سخت شده نیز وجود دارد. این به آن معناست که مثلاً یک کامپازیت میکروفیل را که از قبل به خوبی کیور شده است به شکل ذرات بزرگتر خرد کرده، این ذرات را به عنوان فیلر در کامپازیت هیبرید به کار بردهاند. با این کار هم خصوصیات ظاهری کامپازیت میکروفیل را حفظ کردهاند، هم توانسته اند با ایجاد ذراتی بزرگتر بدون تغییر در سیّالیت کامپازیت درصد فیلر آن را بالا ببرند.این نوع کامپازیتها را کامپازیتهای هیبرید هتروژن مینامند.کامپازیتهای هیبریدی را که در آنها فیلرها با اندازههای مختلف به شکل معمول در ماتریکس آلی مخلوط شدهاند، هیبرید هموژن مینامند.



